
Lược
sử Giáo xứ Liên Ḥa

Giáo xứ Liên Hoà toạ lạc trên ba cồn cát, cách nhau bởi những nhánh
nhỏ của ḍng sông Gianh, trong phạm vi khoảng 4 cây số vuông và cách
biệt với thế giới bên ngoài bởi con sông bắt nguồn từ núi Cô Pi chảy
ra biển Đông này. Dẫu ngăn sông cách đ̣ và cuộc sống c̣n nhiều khó
khăn nhưng 2.500 tín hữu nơi đây đă tổ chức tuần chầu lượt hết sức
long trọng. Khu vực nhà thờ giáo xứ là một băi cát trắng, thưa thớt
vài bóng cây nho nhỏ. Những ngày qua nơi đây nóng như hắt lửa vào mặt
và v́ thế khung cảnh cũng rất vắng vẻ, hoang tàn. Thế nhưng từ đầu
tuần này, dọc lối cửa nhà thờ ra xa khoảng 300 mét về phía bờ sống
Gianh, hai dăy cờ thẳng tắp đủ loại màu sắc tung bay trong gió khiến
mọi người nơi đây đều cảm thấy phấn khởi theo. Thêm vào đó, nhưng câu
biểu ngữ về Thánh Thể, về t́nh Chúa được giăng mắc khắp các ngả vào xứ
đạo khiến ai ai đến đây cũng được thúc đẩy hướng ḷng về Chúa. Chi
tiết bổ sung xin gởi về
Nguồn :
Ba giáo xứ vừa “thôi nôi” thi hành nghĩa vụ
Xem thêm : Khánh thánh
nhà máy nước sạch tại giáo xứ Liên Ḥa (8/5/2012)
Chi tiết bổ sung xin gởi về
giaoxugiaohovietnam@Yahoo.com

......................................

Thánh lễ đặt viên đá góc xây dựng
nhà thờ giáo xứ Liên Ḥa
Thánh lễ đặt viên đá góc xây dựng nhà thờ giáo xứ Liên Ḥa và
khánh thành nhà vượt lũ họ Xuân Nghĩa (Chợ Sàng). Đó là những nét
khởi sắc đáng ghi nhận trên những cồn băi sông Gianh, Quảng B́nh.

Liên Ḥa, một giáo xứ chưa đầy 6 năm
tuổi, được tách từ giáo xứ Chợ Sàng vào ngày 13/10/2006, gồm 3 giáo
họ Liên Nghĩa, Tiên Nghĩa và Tân Nghĩa. Năm 2002, cha Antôn Hoàng
Tiến Diễn được bổ nhiệm về quản xứ Chợ Sàng, nhận thấy trên cánh
đồng mục vụ rộng lớn gồm 7 giáo họ, trong đó 4 họ là vùng cồn băi,
việc đi lại tham dự thánh lễ hàng tuần vào ngày Chúa Nhật tại giáo
xứ Chợ Sàng bằng đ̣ giang cách trở, rất khó khăn, nhất là vào mùa
mưa băo. Trước hoàn cảnh như vậy, Cha xứ Antôn đă ngỏ ư và hướng dẫn
giáo dân họ Liên Ḥa làm đơn xin tách xứ. Với nguyện vọng chính đáng
đó, Bề trên giáo phận đă chấp thuận và quyết định thành lập giáo xứ
Liên Ḥa tách từ giáo xứ mẹ Chợ Sàng.
Giáo xứ Liên Ḥa hiện nay tọa lạc trên
vùng đất Cồn Niệt, một trong những cồn, đảo nhỏ thuộc hạ lưu sông
Gianh. “Được ôm trọn bởi ḍng sông hiền hoà thơ mộng, ḍng Sông
Thiêng mang hơi mát cho vùng đất cát trắng Liên Ḥa vào những ngày
hè nắng nóng. Nhưng cũng chính ḍng Linh Giang này, cứ đến hẹn lại
về, mùa mưa lũ khiến nó trở nên hung dữ”, nhiều lúc người dân nơi
đây tưởng như đành chấp nhận buông trôi tất cả theo ḍng nước dữ. Đă
qua bao đời nay, người dân sống trên cồn băi này đều phải hứng chịu
cảnh nước lũ tràn về cuốn trôi đi những ǵ chắt chiu dành dụm được
trong suốt một năm. Không ai nhớ rơ, tự bao giờ, trên cồn băi này,
cha ông họ đă đến định cư và gieo trồng hạt giống đức tin. Cái tên
Cồn Niệt, Cồn Quan đă trở thành máu thịt, v́ thế dẫu cho phải đối
diện với bao khó khăn thiên tai nhưng họ vẫn một ḷng bám trụ với
mảnh đất trải qua bao thế hệ cha ông đă từng “nếm mật nằm gai”, đă
tạc hồn ḿnh thành h́nh hài vóc dáng của một xóm đạo kiên vững qua
bao tháng năm. Theo những nguồn sử liệu về quá tŕnh h́nh thành và
phát triển của giáo xứ Liên Ḥa, từ những năm đầu của thế kỷ XX, đă
có hai cộng đoàn họ đạo được thành lập trên vùng đất Cồn Niệt và Cồn
Quan, với khoảng gần 200 nhân danh. Chiến tranh, thiên tai như một
thứ “đặc sản” của vùng đất Quảng B́nh, đă có nơi có thời bị tàn phá
b́nh địa, và cồn băi trên hạ lưu ḍng Sông Thiêng này cũng không nằm
ngoài những vùng đất “xấu số” ấy. Đă có hàng chục năm trời, cộng
đoàn đức tin nhỏ bé này phải dùng nhà dân để làm việc thờ phượng
Chúa.
Nhận thấy việc sử dụng nhà dân làm nơi sinh hoạt phụng tự gặp
nhiều khó khăn, nên đầu năm 1991, Cha Phêrô Maria Nguyễn Công B́nh
quản xứ Chợ Sàng, đă tổ chức cuộc họp gồm các ban ngành và giáo dân
hai họ Cồn Quan và Cồn Niệt, đi đến thống nhất sát nhập thành một
giáo họ, sau đó tiến hành làm thủ tục, được giáo phận và các cấp
chính quyền chấp nhận, lấy tên là Liên Ḥa và nhận Quan thầy là
Thánh Gia Thất.
Ngôi nhà thờ hiện nay được xây dựng vào năm 1989. Qua hơn 20 năm
chống chọi với mưa nắng khắc nghiệt của miền Trung, nay đă xuống cấp
và chật chội, không đủ để phục vụ cho gần 3000 giáo dân tham dự
thánh lễ. Ngay từ khi được Bề trên giáo phận bổ nhiệm về quản xứ
Liên Ḥa, cha Micael Hồ Thái Bạch luôn ước mong có được điều kiện để
sớm xây dựng lại ngôi Nhà thờ mới, nhằm đáp ứng nhu cầu mục vụ ngày
càng lớn của giáo xứ. Và mong ước của ngài nay đă thành hiện thực.





30/7/2012 là một ngày đáng ghi nhớ đối với gần 3000 giáo dân giáo
xứ Liên Ḥa. Đức cha Phaolô đă về chủ sự nghi thức đặt viên đá góc,
khởi công xây dựng ngôi nhà thờ giáo xứ Liên Ḥa, đồng tế với ngài
có quư cha trong và ngoài giáo hạt Ḥa Ninh, cùng đông đảo giáo dân
và khách mời hiệp dâng thánh lễ cầu nguyện cho công tŕnh Nhà Chúa
sớm được hoàn thành. Cùng với những công tŕnh phúc lợi khác như lắp
đặt máy lọc nước dùng trong sinh hoạt thường nhật, giải quyết được
vấn nạn thiếu nước uống cho giáo dân, công tŕnh Nhà Chúa hôm nay là
một bước ngoặt lớn trong sự phát triển của giáo xứ Liên Ḥa: Nh́n
lại những chặng đường quá khứ, với những mốc thời gian đáng ghi nhớ
trong tâm hồn mỗi người con giáo xứ Liên Ḥa, chúng ta càng xác tín
hơn sự quan pḥng đầy t́nh yêu thương và sức mạnh vô biên của Chúa
Thánh Thần hoạt động liên lỉ trong đời sống thường nhật của chúng ta.
Thật vậy, với thân phận yếu hèn, nhiều khi chúng ta tưởng như không
thể làm ǵ được trước bao sức mạnh tự nhiên hằng chế ngự, nhưng với
sức mạnh Thần Linh, chúng ta vượt thắng hết tất cả (Bài giảng của
Đức cha Phaolô).
Do đặc thù của vùng cồn băi trên sông Gianh thường bị nhấn ch́m
trong biển nước vào mùa mưa lũ, nên ngôi nhà thờ giáo xứ Liên Ḥa
được thiết kế thành hai tầng với chiều dài là 52m, rộng 16m và cao
27m. Tầng trệt như một ngôi nhà đa năng, được dùng để học giáo lư và
các sinh hoạt chung của giáo xứ…, tầng trên là Nhà Thờ nhưng cũng là
nơi trú tránh cho giáo dân mỗi khi nước lũ tràn về.
Với gần 3000 giáo dân sống chủ yếu trên vùng cồn đảo thuộc địa
bàn xă Quảng Trung, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng B́nh, cuộc sống
mưu sinh không thuần nông nhưng cũng không thuần biển, v́ thế đời
sống kinh tế của bà con giáo dân đang rất khó khăn. Để sớm có được
ngôi nhà thờ và cũng là nhà vượt lũ, tránh được t́nh trạng thấp thỏm
lo âu mỗi mùa mưa băo đến, cha quản xứ cũng như giáo dân giáo xứ
Liên Ḥa luôn mong cầu sự giúp đỡ của những người hảo tâm trong và
ngoài nước.
....................................

Một miền sông nước Quảng B́nh
Nguồn :
Theo bước chân Đức Cha Phaolô Maria "trên từng cây số"
Ở vùng đạo sầm uất đồng bằng
Quảng Trạch, các làng Công giáo thường nằm ven bờ hay trên những cồn
băi giữa ḷng sông Gianh. Cuộc sống của anh chị em giáo dân liên
quan nhiều đến sông nước nên tàu thuyền là phương tiện hữu dụng.
Đi tàu trên ḍng sông Gianh
Tàu chúng tôi lướt trên sóng tạo nên những đám bọt
trắng xóa. Nước sông xanh biếc một màu. Từ ba nguồn: nguồn Nan,
nguồn Nậy và nguồn Son gặp nhau tại làng La Hà tạo nên ḍng sông
Gianh lịch sử: ḍng sông chia đôi đất nước thời Trịnh - Nguyễn và
cũng là mốc phân chia Giáo phận Tông ṭa Đàng Trong và Đàng Ngoài
năm 1659.
Cảnh hoàng hôn trên sông thật hấp dẫn, quyến rũ. Mặt
trời đỏ rực, tṛn như chiếc đĩa đang chiếu những tia nắng cuối cùng
lên những dăy núi hùng vĩ kéo dài tít tắp phía Kinh Nhuận - Minh Cầm.
Gió
bắt đầu thổi. Làn gió mát rời rợi làm dịu đi cái nắng cháy bỏng đến
rát mặt của chuyến hành tŕnh vừa qua của đoàn chúng tôi. Trăng đă
lên ở bầu trời phía đông và ngày càng sáng rơ.
Các tàu bắt đầu lên đèn. Dàn đèn câu mực pha lên sáng
rực một khúc sông. Anh bạn ngư dân bên cạnh cho biết công suất mỗi
ngọn đèn chừng 1000W, cả dàn đèn 20 chiếc tương đương 20.000W.
“Sáng như thế trên biển mới có thể dụ mực đến”, một chàng khác
nhanh nhẹn giải thích.
Lẽ ra đi từ bến Chợ Sàng đến nhà xứ chỉ mất chừng
10-15 phút nhưng v́ muốn Đức Cha ghé thăm cảnh sông nước nên lộ
tŕnh được kéo dài quanh ba cồn. Những con tàu 250-350 mă lực đưa
hết tốc độ tiến tới. Nghe nói, những con tàu trên nếu đóng mới mất
cả tỷ bạc nhưng mua lại từ B́nh Định, Quảng Ngăi chỉ mất một nửa.
Trăng lên cao. Vùng sông nước Liên Ḥa càng được
khuấy động bởi tiếng động cơ, tiếng hát vang của các em thiếu nhi đi
đón Đức Cha. Những con cá trích nhỏ chừng hai ba ngón tay dọc đường
thấy ánh đèn sáng rực cũng thi nhau nhảy lên khỏi mặt nước lấp lánh
như reo vui.
Tôi đưa tay đếm, có tất cả 12 chiếc tàu mang hiệu
QuB, QuN, BĐ có lúc dàn hàng hai, hàng ba có lúc tăng ga thi nhau
vượt lên phía trước. Con số 12 làm tôi cứ liên tưởng đến h́nh ảnh
những tông đồ xưa đang dập dềnh mưu sinh trên biển hồ Galiê. Cách
đây gần 400 năm trước, khi truyền giáo vùng B́nh Chính này, có lẽ
thừa sai Đắc Lộ cũng đă thử cảm giác lâng lâng trên sóng nước sông
Gianh như thế này.
Sống giữa ḍng mà quanh năm
khát
Thuyền chúng tôi đến bến Liên Nghĩa lúc 19h45 phút
sau một tiếng rong ruổi trên ḍng sông Gianh. Trên bến, dưới thuyền,
cảnh đón rước thật tấp nập, nhộn nhịp. Hiếm có dịp được gặp mặt chủ
chăn, ai ai cũng háo hức.

Giáo xứ Liên Ḥa, hạt Hướng Phương nơi Đức Cha Cao
Đ́nh Thuyên cử hành thánh lễ chầu lượt cuối tháng 6 vừa qua là xứ
đạo mới được tách từ Chợ Sàng. Ba họ đạo Liên Nghĩa, Tân Nghĩa và
Tiên Nghĩa nằm trên ba cái cồn. Dọc theo ḍng sông là một hệ thống
cồn băi như cù lao ở Nam Bộ: Cồn Sẻ, Cồn Nâm, Cồn Quan, Cồn Két, Cồn
Dưa, Cồn Đông, Cồn Mộc, Cồn Ngựa, Cồn Nư, Cồn Niệt... Phần lớn cư
dân trên các cồn theo đạo Công giáo.
Lần đầu tiên đặt chân đến xứ đạo cồn băi này, một
nghịch lư mà tôi tiếp cận được ngay trong đêm đó là cảnh thiếu nước
trầm trọng. Có nhiều người không tin được rằng sống giữa ḍng, bốn
bề là nước nhưng có lúc phải móc tiền đi mua nước với số tiền không
phải ít ỏi: 50.000đ/m3.
Th́ ra nguồn nước Gianh nơi hạ lưu bị nhiễm mặn,
nhiễm phèn, không thể dùng để ăn uống. Trong làng không biết bao
nhiêu bể cạn, lu chứa nhưng vẫn không đủ dùng. Giáo dân phải chắt
chiu từng giọt nước. Ngay cây cối trong làng cũng héo hon, chỉ có
những cây cối ưa mặn mới phát triển được trên đất này.
Không chỉ khổ về nước, không có đất canh tác nên lúa
gạo cũng phải mua. Sống giữa cồn băi, trường học xa xôi, trẻ em phải
chèo đ̣ đi học. Biết bao lo âu, gánh nặng đè lên đôi vai người tín
hữu. May mắn là mấy năm gần đây, bà con chung nhau vay vốn, học theo
các giáo xứ đàn anh như Văn Phú, Cồn Sẻ, Giáp Tam sắm tàu bè ra khơi
đánh bắt, cuộc sống mới được cải thiện phần nào.
- “Trên Khe Gát sướng hơn, c̣n có nước uống và ...
củi đun”. Linh mục quản xứ Micae Hồ Thái Bạch - vừa chuyển từ
trên đó về từ năm 2008 - vừa cười vừa nói đùa với tôi. Dáng ngài -
vị linh mục 68 tuổi quê Quảng B́nh - giản dị, gầy g̣, rám nắng nhưng
bước đi nhanh nhẹn trong căn nhà gỗ đơn sơ.
Rời Quảng B́nh, tiết trời vẫn là đề tài nóng hổi trên
các phương tiện thông tin đại chúng. Đợt nóng này tiếp diễn đợt nóng
khác mà chưa có dấu hiệu của cơn mưa đầu hạ nào. “Không mưa th́
bọ mạ đành tiếp tục chịu cảnh chèo thuyền dăm ba cây số đi mua nước
vậy”. Một người bạn vừa quen gọi điện thông báo.
Biết khi nào Liên Ḥa mới hết “khát” đây?
Antôn Trần Đức
Hà
|